
Martin Spett
Doğum: 1928, Tarnow, Polonya
Tarnowlu Yahudilerin toplu katliamını anlatıyor [Görüntülü röportaj: 1989]
Alman nezaretinde Yahudi dizilerinin geçtiğini duyuyorduk. Sürekli sesleri geliyordu. Evimizi geçiyorlardı. Çünkü evimiz zaten şehrin, mezarlığın dışındaydı. Yahudileri şehrin arkasındaki ağaçlığa götürüyorlardı. Daha sonra anladık ki hepsi ağaçlıklarda öldürülmüş. O gün tahtaların arasından dışarı bakıyordum. Babam yapmamamı söyledi. Ne var ki çocuktum ve meraklıydım. Çatı cesetlerle dolu mezarlığa ve vagonlara bakıyordu. Hâlâ ceset getiriliyordu. Gruplar halinde, delik kazmak zorunda olan Yahudiler getiriliyor. Cesetler koyuluyor. Ardından mezarı kazan kişilere ateş ediliyor ve kendilerinden sonra gelen grup tarafından ölenler çukura itiliyordu. Yığın gitgide yükseliyordu. Gelenler bir çukuru kapatıp diğerini kazıyordu. Hamile [sessizlik] kadınları getirdiler ve mermi kullanmadılar. Süngülerini kullandılar [sessizlik]. Çocukları kollarından alınan annelerin çığlıkları [sessizlik]. Ve çocukların çığlıkları kulaklarımdan gitmiyor.
Alman nezaretinde Yahudi dizilerinin geçtiğini duyuyorduk. Sürekli sesleri geliyordu. Evimizi geçiyorlardı. Çünkü evimiz zaten şehrin, mezarlığın dışındaydı. Yahudileri şehrin arkasındaki ağaçlığa götürüyorlardı. Daha sonra anladık ki hepsi ağaçlıklarda öldürülmüş. O gün tahtaların arasından dışarı bakıyordum. Babam yapmamamı söyledi. Ne var ki çocuktum ve meraklıydım. Çatı cesetlerle dolu mezarlığa ve vagonlara bakıyordu. Hâlâ ceset getiriliyordu. Gruplar halinde, delik kazmak zorunda olan Yahudiler getiriliyor. Cesetler koyuluyor. Ardından mezarı kazan kişilere ateş ediliyor ve kendilerinden sonra gelen grup tarafından ölenler çukura itiliyordu. Yığın gitgide yükseliyordu. Gelenler bir çukuru kapatıp diğerini kazıyordu. Hamile [sessizlik] kadınları getirdiler ve mermi kullanmadılar. Süngülerini kullandılar [sessizlik]. Çocukları kollarından alınan annelerin çığlıkları [sessizlik]. Ve çocukların çığlıkları kulaklarımdan gitmiyor.
Almanlar Tarnow'u 1939'da işgal etti. 1940'da Martin ve ailesi apartmanlarından çıkmaya zorlandı. Yahudilerin ilk toplu katliamı sırasında, Martin tavan arasındaydı. Diğer iki toplama sırasında aile saklandı. Mayıs 1943'te Martin'in annesi Amerika Birleşik Devletleri'nde doğduğundan iddiaya göre Alman savaş esirleriyle mübadele edildikleri için kayıt altına alındılar. Trenle Krakow'a, oradan Bergen-Belsen toplama kampına götürüldüler. Martin 1945'te serbest bırakıldı ve 1947'de Amerika Birleşik Devletleri'ne gitti.
US Holocaust Memorial Museum - Collections